moungeto
التعريفات والمعاني
== Occitan ==
=== Étymologie ===
Diminutif de mounjo.
De mounge, « moine », « abbé », venant du grec mono- (« seul ») et μοναχός, « moine », avec χ>g et allongement du o en ou. Son synonyme mourgueto est dérivé de mourgo avec le suffixe -itta. Dép. du Gard et zones limitrophes, (Montélimar, Arles, Pézénas, Béziers).
=== Nom commun ===
moungeto \ˈmund͡ʒetɔ\ masculin (graphie mistralienne)
(Malacologie) (Languedoc) Escargot nonnain, (Languedoc) Helix nemoralis ; Eobania vermiculata : escargot à hélice vermiculée ; romanche mongia. (Zoologie). Monaca cartusiana, escargot moine.
(comptine) Cacalaus mourgueto, Sorte ti baneto ; Se li vos pas sourti, anarai vers lou manescau, Que te roumpra toun oustan — (Frédéric Mistral, Mirèio)
La traduction en français de l’exemple manque. (Ajouter)
(Entomologie) Libellule demoiselle.
Ou bèn , veiré su lei flouréto Lei parpayoun et lei moungéto , Graciousei flou voulanto, ournan nouastei valoun !— (Trussy, Margarido, poème en vers provençaux)
(Botanique) Haricot, mongette. phaseolus mungo Papillonnacées. Légume sec consommé en abondance les jours maigres, plat de pénitence, dans les couvents, et ailleurs, parfois avec des sardines. « nonnes ». (Aveyron) Haricot vert. Haricot blanc (coucou, filipou).
Et de bostré bermichel A nostro saino binéto, L'espinar et la moungeto
La traduction en français de l’exemple manque. (Ajouter)
Danizo abio lefrat mietch platat de moungetos
La traduction en français de l’exemple manque. (Ajouter)
Métré un plônpôun de moungétos o là sôupo, mettre une poignée de haricots verts dans le pot au feu ou dans la marmite
(Par analogie) Petite nonne (monget, petit moine)
Iéu me farai blanco moungeto Dóu mounastié dóu grand Sant Blas — (Frédéric Mistral, Mirèio)
La traduction en français de l’exemple manque. (Ajouter)
==== Variantes orthographiques ====
mounjeto (de mounjo, mounje)
mounjils
mongette
mourguette
mongettes
mongeta (graphie normalisée)
==== Synonymes ====
Escargot
mourgueto
meissounenco
cagaraula
cacalaus
estivenco
morgueta (graphie normalisée)
Hélix nemoralis
limaco, gascon, Gassies.
bouscatièro f. Arles, Jacquemin.
dameiseleto f. Var, Panescorse.
Religieuse
monje
mourgo
nonna
Haricots
faviou
fabou
filipiou
coucou
esclopet
==== Vocabulaire apparenté par le sens ====
mongia
=== Références ===
M. Rolland, Faune populaire de la France, Paris 1881, III, 196 ss
Robert A.Geuljans Étymologie occitane
Robert A.Geuljans, Dictionnaire Étymologique Occitan, HISTOIRES de MOTS OCCITANS, « Estivenques ou Mourguettes » [lire en ligne]