chytry
التعريفات والمعاني
== Old Polish ==
=== Alternative forms ===
chytrzy
=== Etymology ===
Inherited from Proto-Slavic *xytrъ. First attested in 1436.
=== Pronunciation ===
IPA(key): (10th–15th CE) /xiːtriː/
IPA(key): (15th CE) /xitri/
=== Adjective ===
chytry (comparative chytrzeszy or chytrzszy or chytrszy, derived adverb chytrze)
(attested in Lesser Poland, of people or things) cunning; insidious; deceptive
cunning; ingenious, resourceful
==== Derived terms ====
==== Descendants ====
Polish: chytry
Silesian: chytry
=== References ===
Boryś, Wiesław (2005), “chytry”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
Mańczak, Witold (2017), “chytry”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
Bańkowski, Andrzej (2000), “chytry”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
Sławski, Franciszek (1958-1965), “chytry”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
K. Nitsch, editor (1954), “chytry, chytrzy”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 1, Warsaw: Polish Academy of Sciences, page 275
Bożena Sieradzka-Baziur, et al., editors (2011–2015), “chytry, chytrzy”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
Wanda Decyk-Zięba; Krystyna Długosz-Kurczabowa; Stanisław Dubisz; Zygmunt Gałecki; Justyna Garczyńska; Halina Karaś; Alina Kępińska; Anna Pasoń; Izabela Stąpor; Barbara Taras; Izabela Winiarska-Górska (2008), “chytrzy”, in Wanda Decyk-Zięba, Stanisław Dubisz, editors, Glosariusz staropolski - dydaktyczny słownik etymologiczny [Old Polish Glossary - Didactic Etymological Dictionary] (in Polish), Warszawa: Wydział Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, →ISBN, page 17
== Polish ==
=== Etymology ===
Inherited from Old Polish chytry.
=== Pronunciation ===
Rhymes: -ɘtrɘ
Syllabification: chy‧try
Homophones: Chytry, Hytry
=== Adjective ===
chytry (comparative chytrzejszy, superlative najchytrzejszy, derived adverb chytrze)
sly, wily
Synonyms: przebiegły, cwaniacki, podstępny
greedy, covetous, stingy
Synonyms: chciwy, pożądliwy, skąpy, sknerowaty
Nie bądź taki chytry, za mniej niż trzysta nie sprzedam. ― Don't be so stingy, I won't sell it for less than three hundred.
(Kuyavia, Kielce, Lasovia, Western Lublin, Eastern Lublin, Lublin Voivodeship) synonym of chętny [with na (+ accusative) ‘for what job or work’]
Tatuś chytrzy do roboty. (Kielce) ― Dad is eager to work.
Janek chytry na robotę. (Lasovia) ― Janek is eager to work.
(Zagórze) synonym of łakomy
(colloquial) crafty, clever, neat
Synonyms: cwany, pomysłowy, szczwany
To jest bardzo chytre urządzenie. ― This is a very crafty device.
==== Declension ====
==== Derived terms ====
=== Further reading ===
“chytry”, in Wielki słownik języka polskiego[16] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
“chytry”, in Polish dictionaries at PWN[17] (in Polish)
Wanda Decyk-Zięba, editor (2018-2022), “chytry”, in Dydaktyczny Słownik Etymologiczno-historyczny Języka Polskiego [A Didactic, Historical, Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish), →ISBN
Oskar Kolberg (1867), “chytry”, in Dzieła wszystkie: Kujawy (in Polish), page 269
Władysław Siarkowski (1878), “chytry”, in “Materiały do etnografii ludu polskiego z okolic Kielc”, in Zbiór wiadomości do antropologii krajowej (in Polish), volume 2, chapter 3, Krakow: Komisyja Antropologiczna Akademii Umiejętności w Krakowie, page 245
Oskar Kolberg (1865), “chytry”, in Lud. Jego zwyczaje, sposób życia, mowa, podania, przysłowia, obrzędy, gusła, zabawy, pieśni, muzyka i tańce. Serya II. Sandomierskie (in Polish), page 261
Hieronim Łopaciński (1892), “chytry”, in “Przyczynki do nowego słownika języka polskiego (słownik wyrazów ludowych z Lubelskiego i innych okolic Królestwa Polskiego)”, in Prace Filologiczne (in Polish), volume 4, Warsaw: skł. gł. w Księgarni E. Wende i Ska, page 188
Józefa Kobylińska (2001), “chytry”, in Marian Kucała, editor, Słownik gwary gorczańskiej (zagórzańskiej)[18] (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej, →ISBN, page 18