broić
التعريفات والمعاني
== Old Polish ==
=== Etymology ===
Inherited from Proto-Slavic *brojiti. First attested in c. 1407.
=== Pronunciation ===
IPA(key): (10th–15th CE) /brɔjit͡ɕʲ/
IPA(key): (15th CE) /brɔjit͡ɕʲ/
=== Verb ===
broić impf
(transitive, attested in Masovia) to do; to render; to execute, to carry out
(attested in Southern Borderlands, hapax legomenon) to take part in, to participate in
==== Descendants ====
Polish: broić
Silesian: broić
=== References ===
Boryś, Wiesław (2005), “broić”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
Mańczak, Witold (2017), “broić”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
Bańkowski, Andrzej (2000), “broić”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
Sławski, Franciszek (1958-1965), “broić”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
Brückner, Aleksander (1927), “broić”, in Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish), Warsaw: Wiedza Powszechna
K. Nitsch, editor (1954), “broić”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 1, Warsaw: Polish Academy of Sciences, page 161
Bożena Sieradzka-Baziur, et al., editors (2011–2015), “broić”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
Ewa Deptuchowa, et al., editors (2024), “broić”, in Baza Leksykalna Średniowiecznej Polszczyzny [Lexical Base of Medieval Polish] (in Polish), Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk
== Polish ==
=== Etymology ===
Inherited from Old Polish broić.
=== Pronunciation ===
Rhymes: -ɔit͡ɕ, -ɔjit͡ɕ
Syllabification: bro‧ić
=== Verb ===
broić impf (perfective zbroić)
(intransitive, chiefly of children) to act up; to romp; to get up to trouble; to mischief; to misbehave (while having fun, thoughtlessly or maliciously cause harm or distress to someone)
Near-synonym: psocić
(intransitive, obsolete, figuratively or Podhale, Rabka-Zdrój) to go crazy
Synonyms: dokazywać, srożyć się, szaleć
(intransitive, Babia Góra, Skawica) synonym of narzekać / wyrzekać (“to complain”) [with na (+ accusative) ‘at whom’]
(transitive, Ostróda, of a sword) to cut, to pierce
(intransitive, Zagórze) synonym of krzyczeć (“to yell at someone”)
(transitive, Middle Polish) to do; to render; to execute; to act
Near-synonyms: czynić, robić, wykonywać, postępować
(ambitransitive, Middle Polish) to cause, to make happen; to influence, to act on something, to govern someone [with w (+ locative) ‘whom/what’; or with accusative ‘what’]
(reflexive with się, obsolete) to take place; to come about
Near-synonyms: dziać się, wyprawiać się, wyrabiać się
(reflexive with się, Middle Polish) to take place incorrectly
(reflexive with się, Middle Polish) to prepare oneself for battle; to attack, to rise up against someone; to fight; to arm oneself; to defend oneself
(reflexive with się, Middle Polish) to move or change constantly; to churn
(reflexive with się, Middle Polish) to be confused in one's head
Synonym: mieszać się
(reflexive with się, Middle Polish) to misbehave
==== Conjugation ====
=== Further reading ===
Modern Standard Polish:
“broić”, in Wielki słownik języka polskiego[2] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
“broić”, in Polish dictionaries at PWN[3] (in Polish)
Woliński, Marcin; Saloni, Zygmunt; Wołosz, Robert; Gruszczyński, Włodzimierz; Skowrońska, Danuta; Bronk, Zbigniew (2020), “broić”, in Słownik gramatyczny języka polskiego [Grammatical Dictionary of Polish][4], 4. online edition, Warszawa
Middle Polish:
Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “broić”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “broić się”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
Wiesław Morawski (03.02.2015), “BROIĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
Historic dictionaries:
Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “broić”, in Słownik języka polskiego
Aleksander Zdanowicz (1861), “broić”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “broić”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 207
Dialectal dictionaries:
Jan Karłowicz (1900), “broić”, in Słownik gwar polskich [Dictionary of Polish dialects] (in Polish), volume 1: A do E, Kraków: Akademia Umiejętności, page 120
Izydor Kopernicki (1875), “broić”, in “Spostrzeżenia nad właściwościami językowémi w mowie Górali Bieskidowych z dodatkiem słowniczka wyrazów góralskich”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (I)[5], volume 3, Kraków: Akademia Umiejętności, page 368
Marzena Kozanecka-Zwierz, Magdalena Bartosiewicz, Renata Marciniak-Firadza, editors (2014), “brojić”, in Gwara – Księżaków "język ojczysty" Dziedzictwo regionu łowickiego (in Polish), Łowicz: Muzeum w Łowiczu, →ISBN, page 22
Józefa Kobylińska (2001), “broić”, in Marian Kucała, editor, Słownik gwary gorczańskiej (zagórzańskiej)[6] (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej, →ISBN, page 9