apisci
التعريفات والمعاني
== apisci (Latein) ==
=== Verb ===
Anmerkung zum Infinitiv:
Der alte Infinitiv Präsens apiscier findet sich noch bei Terenz.
Anmerkung zur Transitivität:
[3] Zuweilen wird apisci intransitiv mit dem Genitiv konstruiert, wie z.B. „dum dominationis apisceretur“; vergleiche mit altgriechisch τυγχάνειν (tynchanein☆) → grc.
Anmerkung zum Genus verbi:
[3] Teilweise wird apisci auch passivisch verwendet, wie z.B. „Non aetate, verum ingenio apiscitur sapientia.“
Worttrennung:
a·pis·ci
Aussprache:
IPA: […]
Hörbeispiele: —
Bedeutungen:
transitiv:
[1] räumlich: erreichen, einholen
[2] übertragen: physisch oder (meist) geistig: erfassen, ergreifen, sich aneignen
[3] übertragen: etwas Erstrebtes: erreichen, erlangen, erringen
Herkunft:
Inkohativum zu dem Verb apere → la, das nur als Partizip Perfekt Passiv aptus → la verwendet wird.
Beispiele:
[1] „Tace sis: modo sine me hominem apisci.“
[1] „itaque postero die legatos Iguvium redeuntis apiscitur.“
[2] „quippe etenim nullo cessabant tempore apisciex aliis alios avidi contagia morbi,“
[2] „ergo praeter inane et corpora tertia per senulla potest rerum in numero natura relinqui,nec quae sub sensus cadat ullo tempore nostrosnec ratione animi quam quisquam possit apisci.“
[2] „scientia Chaldaeorum artis, cuius apiscendae otium apud Rhodum, magistrum Thrasullum habuit,“
[3] „Sine sacris hereditatem sum aptus effertissumam.“
[3] „Deorum vitam apti sumus.“
[3] „Ad finem bonorum, quo referuntur et quoius apiscendi causa sunt facienda omnia, controversam rem et plenam dissensionis inter doctissimos, sed aliquando iam iudicandam.“
[3] „Si populo Romano liberum suffragium datur, ut, quibus velit, consulatum mandet, et non praeciditur spes plebeio quoque, si dignus summo honore erit, apiscendi summi honoris, stare urbs haec non poterit?“
[3] „ac forte parva res magnum ad certamen progressa praebuit iuveni materiem apiscendi favoris.“
Wortbildungen:
adipisci, indipisci, redipisci
==== Übersetzungen ====
[1–3] Karl Ernst Georges: Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch. 8. Auflage. Hannover 1913 (Nachdruck Darmstadt 1998) : „apisci“ (Zeno.org)
[1–3] Josef Maria Stowasser, Michael Petschenig, Franz Skutsch: Stowasser. Lateinisch-deutsches Schulwörterbuch. Oldenbourg, München 1994, ISBN 3-486-13405-1 Seite 40
Quellen:
adipisci